དཔྱིད་འགོ་ཤར་མ་ཐག་ནས་ལས་འགོ་འཛུགས། དཀར་མཛེས་ཁུལ་འགྲིམ་འགྲུལ་ལས་གྲྭའི་འཛུགས་སྐྲུན་ལས་གཞི་ཁག་གིས་ལོ་གསར་པའི་ནང་ལས་གྲྭ་ཁག་གཅིག་རྗེས་གཉིས་མཐུད་ངང་སྤེལ་འགོ་འཛུགས་བཞིན་ཡོད། དེའི་ནང་ཁུལ་འགྲིམ་འགྲུལ་གྲོང་ཁྱེར་མ་འཇོག་ཚོགས་པས་འཛུགས་སྐྲུན་དོ་དམ་བྱེད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་དང་ཞིང་ཆེན་རིམ་པའི་གཞུང་ལམ་བཞི་ལས་འགོ་བཙུགས་པས་མ་ཚད།གང་སར་འཛུགས་སྐྲུན་རྣམ་པའི་ཚ་རླབས་འཕྱུར་བཞིན་ཡོད།
རྒྱལ་ལམ318ཀྱི་དར་མདོ་ཕུག་ལམ་གྱི་གཞུང་ལམ་ལས་གྲྭའི་རྣམ་གྲངས་ལས་ཀ་ཤུགས་ཀྱིས་སྤེལ།
2025ལོ་ནི་ལས་གཞི་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་འགག་རྩའི་ལོ་ཡིན།སྤྱི་ཟླ2པའི་ཚེས3ཉིན།རྒྱལ་ལམ318ཀྱི་དར་མདོ་རྒྱུ་ལའི་ཕུག་ལམ་གཞུང་ལམ་ལས་གྲྭའི་ལས་གཞི་འཛུགས་སྐྲུན་ནང་ཞུགས་མཁན་ཡོངས་ཀྱིས་བྱ་སྤྱོད་མྱུར་སྤེལ་དང་ཉེན་མེད་ཞིབ་བཤེར་བྱས་པས་མ་ཚད།ལས་མི་ཡོད་ཚད་བསྡུས་ནས་ཉེན་མེད་གསོ་སྦྱོང་དང་ལག་རྩལ་གསལ་བཤད་བྱས་ནས་ཨར་ལས་ཉེན་མེད་དང་གོ་རིམ་ལྡན་པ་ཡོང་བར་འགན་ལེན་བྱས་པ་དང་།ལས་ཀ་དང་ཐོན་སྐྱེད་སླར་གསོ་བྱེད་པའི“གཅིག་ཅན་བདུན”བླང་བྱ་ལག་ལེན་ནན་པོ་བསྟར་ནས་སྤྱི་ཟླ2པའི་ཚེས6ཉིན་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་ལས་འགོ་བཙུགས་ཡོད།
གསར་འགོད་པས་རྩོམ་ཡིག་མ་སྤེལ་གོང་ཕུག་ལམ་གྱི་ཁུང་བུ་རིམ་རྩིས་བྱས་ནས་སྨི7449བསྔོགས་པ་དང་།སྤྱིའི་རིང་ཚད་སྨི11006ཡི་བརྒྱ་ཆ67.7བཟུང་ཡོད།དེའི་ནང་ཕུག་ལམ་གྱི་ཁུང་བུ་གཙོ་བོ་སྨི4858བསྐྲུན་པ་དེས་ཕུག་ལམ་གཙོ་བོའི་སྤྱིའི་རིང་ཚད་སྨི8415ཡི་བརྒྱ་ཆ57.7ཟིན་ཡོད།
ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བར་གཞིགས་ན། རྒྱལ་ལམ318ཀྱི་དར་མདོའི་རྒྱུ་ལའི་ཕུག་ལམ་གཞུང་ལམ་ལས་གྲྭའི་ལས་གཞི་དེ་དར་མདོ་གྲོང་ཁྱེར་གཉའ་ལུང་འགོ་གྲོང་རྡལ་ལྕེ་ཐོག་གྲོང་སྡེ་ནས་འགོ་བཙུགས་ཤིང་།རྒྱུ་ལ་བརྒལ་ཏེ་ཝ་ཁྲལ་ཡུལ་ཤོག་ཐག་གཉིས་པ་གྲོང་སྡེར་མཚམས་བཞག་ནས་ད་ཡོད་ཀྱི་རྒྱལ་ལམ318དང་སྦྲེལ་ཡོད། ལམ་ཐིག་སྤྱིའི་རིང་ཚད་སྟོང་སྨི10.244ཡོད་པའི་ནང་གསར་དུ་བསྐྲུན་པའི་ཕུག་ལམ་གྱི་རིང་ཚད་སྨི8415ཡོད།
རྒྱལ་ལམ664ཡི་ཤམ་བྷ་ལ་གྲོང་རྡལ་ནས་ག་ཆ་ཡུལ་ཤོག་བར་གྱི་ཚོད་འཛིན་རང་བཞིན་གྱི་ལས་གྲྭ་སྟེ་འོད་འཕྲོ་ཕུག་ལམ་ལོ་སར་ཚེས་པ་ནས་ལས་འགོ་འཛུགས།
ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བར་གཞིགས་ན། རྒྱལ་ལམ664ཡི་ཤམ་བྷ་ལ་གྲོང་རྡལ་ནས་ག་ཆ་ཡུལ་ཤོག་བསིལ་བསེར་སྒང་གྲོང་སྡེའི(སི་ཁྲོན་དང་ཡུན་ནན་གྱི་ས་མཚམས)བསྐྱར་སྐྲུན་ལས་གྲྭ(འོད་འཕྲོ་ཕུག་ལམ་ཚུད་ཡོད)ནི་ལོ་ལྔའི་འཆར་འགོད་བཅུ་བཞི་པའི་དུས་སུ་ལག་ལེན་བསྟར་བའི་འགྲིམ་འགྲུལ་ལས་གཞི་གཙོ་བོ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་།དེའི་ནང་འོད་འཕྲོ་ཕུག་ལམ་ནི་ལས་གཞི་དེའི་ཚོད་འཛིན་རང་བཞིན་གྱི་ལས་གྲྭ་ཞིག་རེད། རྒྱལ་ལམ664ཡི་ཤམ་བྷ་ལ་གྲོང་རྡལ་ནས་ག་ཆ་ཡུལ་ཤོག་བར་གྱི་གཞུང་ལམ་ནི་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་གྱི“ལོ་ལྔའི་འཆར་འགོད་བཅུ་བཞི་པ”ཡི་འཆར་འགོད་ཁྲོད་ཀྱི་གཙོ་གནད་ལས་གཞི་ཞིག་ཡིན་པས་འཐབ་ཇུས་ཀྱི་དོན་སྙིང་གལ་ཆེན་ལྡན། དེའི་ཚོད་འཛིན་རང་བཞིན་གྱི་ལས་གྲྭ་སྟེ་འོད་འཕྲོ་ཕུག་ལམ་གྱི་སྤྱིའི་རིང་ཚད་སྨི4840ཡིན་པ་དེ་ནི་ལས་གཞིར་སྐུལ་བའི་འགག་གནད་ཤིག་ཡིན། དཔྱིད་གསར་དུས་ཆེན་རིང་ཁུལ་འགྲིམ་འགྲུལ་གྲོང་ཁྱེར་མ་འཇོག་ཚོགས་པས་བཀོད་སྒྲིག་ཞིབ་ཚགས་དང་འཛུགས་སྐྲུན་ཚན་པའི་གཞོགས་འདེགས་ཆེན་པོའི་འོག་འོད་འཕྲོ་ཕུག་ལམ་གྱི་ཨར་ལས་མགྱོགས་མྱུར་སླར་གསོ་བྱས་ནས་གཙོ་གནད་ཁག་སྦྲེལ་མཐུད་དམ་ཟབ་བྱས་ཡོད།ལས་གཞི་བཀོད་འདོམས་པུའུ་ཡིས་འགྲིམ་འགྲུལ་གཙོ་གཉེར་སྡེ་ཚན་གྱི་བླང་བྱ་གཞིགས་ནས་ཤུགས་ཡོད་རྒུས་ལོ་ཧྲིལ་པོའི་དམིགས་འབེན་ལས་འགན་བདེ་བླག་ངང་ལེགས་འགྲུབ་ཡོང་བར་བྱས།
ཞིང་ཆེན་གཞུང་ལམ432ཀྱི་དར་མདོ་གྲོང་ཁྱེར་ཕོག་ཐག་ཡུལ་ཤོག་ནས་ཆུ་གཉིས་མདོ་ཟམ་ཆེན་བར་གྱི་བསྐྱར་སྐྲུན་ལས་གྲྭ་མྱུར་སྤེལ་བྱེད་པར་བསྐུལ། སྤྱི་ཟླ2པའི་ཚེས3ཉིན་ཞིང་ཆེན་གཞུང་ལམ432ཀྱི་དར་མདོ་གྲོང་ཁྱེར་ཕོག་ཐག་ཡུལ་ཤོག་ནས་ཆུ་གཉིས་མདོ་ཟམ་ཆེན་བར་གྱི་བསྐྱར་སྐྲུན་ལས་གྲྭར་འཛུགས་ཀྱི་རྣམ་པས་བྲེལ་ཞིང་། ཞིང་ཆེན་གྱི་གཙོ་གནད་འགྲིམ་འགྲུལ་ལས་གཞིའི་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་སྐུལ་འདེད་མགྱོགས་སུ་གཏོང་ཆེད། ལས་གཞི་འཛུགས་སྐྲུན་ནང་ཞུགས་པའི་སྡེ་ཚན་ཁག་གིས་ཉེན་མེད་གོ་རིམ་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་ལས་སྒྲུབ་དང་ཐོན་སྐྱེད་ལས་ཀར་དམ་འཛིན་བྱེད་བཞིན་ཡོད།
ཞིང་ཆེན་གཞུང་ལམ432ཀྱི་ཕོག་ཐག་ཡུལ་ཤོག་ནས་ཆུ་གཉིས་མདོ་ཟམ་ཆེན་བར་གྱི་ལས་གཞི་དེ2024ལོའི་ལོ་འཁོར་དུ་འགོག་སྲུང་ལས་གྲྭ་བརྒྱ་ཆ57དང་ས་རྡོ་ལས་གྲྭ་བརྒྱ་ཆ70གྲུབ་པའི་རྨང་གཞིའི་ཐོག་ལས་གཞི་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་མགྱོགས་སུ་བསྐུལ་བ་རེད། སྤྱི་ཟླ2པའི་ཚེས6ཉིན་ལས་གནས་དང་པོའི་ལས་འགོ་བསྐྱར་འཛུགས་དང་། སྤྱི་ཟླ2པའི་ཚེས13ཉིན་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་ལས་འགོ་བསྐྱར་འཛུགས་བྱས་ཏེ2025ལོའི་འཛུགས་སྐྲུན་ལས་འགན་གྱི་འགོ་འཛུགས་ཡག་པོ་མངོན་འགྱུར་བྱུང་ཡོད།
ཞིང་ཆེན་གཞུང་ལམ460ཡི་ཕྱག་ཕྲེང་རྫོང་མཁར་བསྒྱུར་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་ལས་གྲྭའི་འཛུགས་སྐྲུན་མྱུར་ཚད་མགྱོགས་སུ་གཏོང་།
སྤྱི་ཟླ2པའི་ཚེས6ཉིན། ཞིང་ཆེན་གཞུང་ལམ460ཀྱི་ཕྱག་ཕྲེང་རྫོང་མཁར་བརྒྱུད་པའི་ལམ་དུམ་བསྐྱར་སྐྲུན་ལས་གྲྭའི་ཡུལ་དངོས་སུ་ཚ་རླབས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཞིང་། འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་མཁན་ཚོས་ལས་གཞིའི་འཐབ་ཕྱོགས་སུ་ཉེན་མེད་འགན་ལེན་དང་མྱུར་ཚད་དམ་འཛིན་བྱས་ཏེ་ཤོར་ཆུ་ཟམ་ཆེན་གྱི་ཨར་ལས་ལ་བྲེལ་བཞིན་ཡོད།
ཕྱག་ཕྲེང་རྫོང་མཁར་བརྒྱུད་པའི་ལམ་དུམ་བསྐྱར་སྐྲུན་ལས་གྲྭའི་བཀོད་འདོམས་དཔོན་ཕེང་མེ་ཁྲེང་གིས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་པར་གཞིགས་ན། སྤྱི་ཟླ5པའི་ཟླ་མཇུག་ཏུ་ཤོར་ཆུ་ཟམ་པའི་ཨར་ལས་ལེགས་འགྲུབ་བྱ་རྒྱུ་དང་། སྤྱི་ཟླ12པའི་ཟླ་མཇུག་ཏུ་ཟམ་པའི་སྟེང་གི་དཔུང་དཔྱངས་ཨར་འདམ་ལུགས་རྒྱག་པ་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་ལེགས་འགྲུབ་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང་། སྤྱི་ཟླ2པའི་ཚེས6ཉིན་ལས་གཞིའི་བདག་པོ་དང་། ཨར་སྐྲུན། ལྟ་སྐུལ་དོ་དམ་མི་སྣ་ཚང་མ་ཡུལ་དངོས་སུ་སླེབས་པ་དང་།ལས་ཡུལ་དང་པོའི་ཨར་ལས་མི་སྣ་ལས་གནས་སུ་ལོག་ཚད་བརྒྱ་ཆ90ལས་བརྒལ་ཡོད། ལས་གཞིའི་མྱུར་ཚད་འགན་ལེན་བྱ་ཆེད།ཨར་ལས་ཚན་པས་ལས་ཡུན་ལྡོག་སྒྲིག་དང་།གོ་རིམ་ལེགས་སྒྲིག།ལས་ཕྱོགས་མང་པོ་བཅས་རྒྱུན་འཁྱོངས་ཏེ་ལས་གྲྭའི་སྤུས་ཚད་དང་ཨར་ལས་ཉེན་མེད་འགན་ལེན་བྱེད་པའི་སྔོན་འགྲོའི་ཆ་རྐྱེན་འོག་ཤུགས་ཡོད་རྒུས་སྐུལ་བཞིན་ཡོད།
ངོ་སྤྲོད་བྱས་པར་གཞིགས་ན། 2024ལོར་ཞིང་ཆེན་གཞུང་ལམ460ཡི་ལས་གཞི་གསར་དུ་བསྐྲུན་པའི་ལམ་གཞིའི་ལས་གྲྭ་བརྒྱ་ཆ97གྲུབ་པ་དང་ཟམ་པ་དང་ཆུ་འགྲོ་ལས་གྲྭ་བརྒྱ་ཆ42.5གྲུབ་ཡོད། 2025ལོར་ཤོར་ཆུ་ཟམ་ཆེན་ཕུད་པའི་ལས་གྲྭ་ཚང་མ་འགྲུབ་རྒྱུ་ཡིན་པ་རེད།
2025ལོའི་ཟླ2པའི་ཚེས8ཉིན། ལས་གཞི་བཀོད་འདོམས་པུའུ་ཡིས་ཞིང་ཆེན་གཞུང་ལམ460ཡི་ལས་གཞིའི་ལས་འགོ་བསྐྱར་འཛུགས་དང་ཐོན་སྐྱེད་སླར་གསོའི་ཉེན་མེད་ཐོན་སྐྱེད་སྐོར་གྱི་ཆེད་དོན་ཚོགས་འདུ་བསྡུས་ནས་ལས་གཞི་སྔོན་ལ་འཆར་འགོད་དང་། ལས་འགོ་དང་ཐོན་སྐྱེད་སླར་གསོའི“གཅིག་ཅན་བདུན”ནན་ཏན་གྱིས་ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུར་མ་ཟད།མཐོ་སྒང་ས་ཁུལ་དང་ས་མཐོའི་ལས་སྒྲུབ་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ལ་གཞིགས་ནས་ལས་གནས་སུ་ལོག་པའི་བཟོ་པ་ཚང་མར་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་ལུས་ཕུང་བརྟག་དཔྱད་ཐེངས་གཅིག་བྱ་དགོས་པའི་བླང་བྱ་བཏོན་ཡོད།
ད་སྔར། སྡེ་ཚན་ཁག་གིས་བཀོད་སྒྲིག་ཞིབ་ཚགས་དང་བྱེད་ཐབས་ནུས་ལྡན་གྱི་འགན་སྲུང་འོག། དཀར་མཛེས་ཁུལ་འགྲིམ་འགྲུལ་ལས་གཞི་ཁག་གིས་འཛུགས་སྐྲུན་བརྟན་ཞིང་གོ་རིམ་ལྡན་པའི་ངང་སྤེལ་བཞིན་ཡོད། འཛུགས་སྐྲུན་པ་ཚང་མས་དཔྱིད་དུས་དང་བསྟུན་ནས་དམིགས་འབེན་ལས་འགན་ལ་ཤུགས་ཡོད་རྒུས་འབད་བརྩོན་བྱས་ཏེ།དུས་ཚིགས་དང་པོའི“འགོ་འཛུགས་ཡག་པོ”མངོན་འགྱུར་ཡོང་བར་འགན་ལེན་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་རེད།།
( ཀུན་དགས་བསྒྱུར།)